Ćwiczenia nr 2. Podstawy pracy z linuxem cz. 1

Otwarcie sesji na komputerze zdalnym

a) sesja telnet
- help (lub ?) wyświetlenie pomocy
- open [nazwa_hosta] łączenie się do systemu zdalnego
- close zamknięcie połączenia ze zdalnym systemem
- display wyświetlenie bieżących parametrów transmisji
- status wyświetlenie aktualnych informacji o systemie
- quit zakończenie pracy telnetem
b) ćwiczenia
- otworzyć sesję z danej stacji na serwerze srvlinux.pwsz.neska.pl (10.0.0.10) za pomocą polecenia telnet, zamknąć otwarte sesje za pomocą komendy Ctrl+D
c) sesja ssh
- za pomocą emulatora terminala (program putty) uruchomić sesję na serwerze srvlinux.pwsz.neska.pl (10.0.0.10) za pomocą polecenia ssh, zamknąć otwarte sesje za pomocą komendy Ctrl+D

Podstawowe polecenia systemowe

a) Korzystając z polecenia man [nazwa_polecenia] lub nazwa_polecenia [--help] zapoznać się z następującymi poleceniami oraz podstawowymi opcjami tych poleceń, sprawdzić działanie tych poleceń z różnymi opcjami:

w	Wyświetlenie nazw aktualnych użytkowników danego serwera i obciążenie systemu ich procesami
who	Wyświetlenie listy pracujących użytkowników
users	Podanie listy użytkowników aktualnie pracujących w systemie
groups	Podanie nazwy grup do których należy użytkownik - groups [użytkownik]. Bez podania użytkownika podaje nazwę grupy do której my należymy
du	Wyświetlenie zajętości dysku
df	Wyświetlenie ilości miejsca na dysku zarezerwowanego przez system plikowy, zajętego przez pliki (used w blokach 1 kB, capacity w %)
history	Wyświetla listy ostatnich poleceń podczas sesji
date	Wyświetlenie lub aktualizacja daty i czasu
cal	Wyświetlanie kalendarza
hostname	Wyświetlenie nazwy komputera
uname	Wyświetlenie nazwy komputera i typu systemu
id	Wyświetlenie identyfikatorów użytkownika UID i GID
clear	Wyczyszczenie ekranu

b) Ćwiczenia

sprawdź kto pracuje w sieci za pomocą odpowiednich poleceń z różnymi opcjami
sprawdź działanie poznanych poleceń z zastosowaniem różnych opcji
wyświetl kalendarz na rok 2002, miesiąc grudzień 2002 i 2003 itd.

Wybrane polecenia dotyczące plików i katalogów

a)korzystając z polecenia man [nazwa_polecenia] zapoznać się z następującymi poleceniami oraz podstawowymi opcjami tych poleceń, sprawdzić działanie tych poleceń z różnymi opcjami:

pwd	Podaje nazwę aktualnego katalogu roboczego
cd	Zmiana katalogu
ls	Wyświetlenie zawartości podanego katalogu
dir	Wyświetlenie zawartości podanego katalogu
cat	Wyświetlenie zawartości pliku lub plików. Bez podania nazwy pliku czyta zawartość standardowego wejścia. Może służyć do tworzenie plików tekstowych.
more	Stronicowe przeglądanie plików
rm	Usuwanie plików pod warunkiem, że mamy do niego uprawnienia
mkdir	Tworzenie katalogu
ln	Utworzenie łącznika (link-a) do pliku
mv	Zmienia nazwę pliku (mv plik1 plik2) lub przenosi plik do katalogu
cp	Kopiowanie pliku
sort	Sortuje dane w pliku
head	Wyświetlanie n liczby pierwszych wierszy pliku
tail	Wyświetlanie końcowego fragmentu pliku
grep	Wyszukiwanie w pliku wierszy zawierających podany wzorzec (grep "wzorzec")
find	Znalezienie pliku lub plików wg podanego kryterium
chmod	Zmiana praw dostępu do plików
chown	Zmiana właściciela plików

b) Ćwiczenia

utworzyć w swoim katalogu strukturę podkatalogów podaną przez prowadzącego
utworzyć w każdym katalogu i podkatalogu pliki jedną z metod:
- - cat plik
- - la -la > plik
- - man pwd > plik
zmodyfikować prawa dostępu do własnego katalogu domowego oraz do tworzonych plików i podkatalogów
ustawić prawa dostępu do dowolnego pliku na 754, sprawdzić aktualną maskę praw dostępu
przeglądnąć zawartość poszczególnych plików stosując polecenia cat, more. Wyszukać w pliku podany wzorzec za pomocą polecenia grep
skopiować pliki za pomocą polecenia cp, wyszukać pliki o określonych parametrach stosując polecenia find, zmienić nazwę pliku na inną
usunąć utworzoną strukturę katalogów używając polecenia rmdir oraz rm

Zapoznanie się ze środowiskiem graficznym X Windows.
Podstawy administracji systemu.

a) administracja systemu poprzez narzędzia linuxconf (X Windows - DrakConf)

b) serwisy zarządzające (demony)
- Linuxconf management - Commands and daemons
c) poziomy pracy systemu (boot levels)
- /sbin/init
  - init 0 - zatrzymanie systemu
  - init 6 - restart systemu
  - init 1 - uruchomienie systemu w trybie "single user mode"
  - init s - uruchomienie systemu w trybie "single user mode" i nie wymaga pliku /etc/inittab
  - init 3 - standardowy tryb pracy systemu (w trybie tekstowym)
  - init 5 - standardowy tryb pracy systemu (w trybie graficznym)
  - init q - ponowne uruchomienie pliku /etc/inittab bez potrzeby restartu systemu
  - polecenie runlevel
  - /etc/inittab
d) główne serwisy (/etc/services)

e) edytor vi
- uruchomienie edytora
  - vi nazwa_pliku
- wybrane funkcje edycyjne vi
  - a - dołączenie tekstu po kursorze
  - A - dołączenie tekstu na końcu wiersza
  - i - wstawienie przed kursorem
  - I - wstawienie na początku wiersza
  - o - wstawienie nowego wiersza poniżej kursora i jego edycja
  - O - wstawienie nowego wiersza powyżej kursora i jego edycja
  - ESC - zakończenie pracy w trybie wstawiania
  - u - cofnięcie ostatniej zmiany
  - x - usunięcie znaku z bieżącej pozycji kursora
  - dd usunięcie bieżącego wiersza
  - ZZ - zakończenie pracy vi i zapisanie pliku, ale tylko wtedy, gdy zostały dokonane zmiany
  - :x - to samo co ZZ
  - :wq - zapisanie pliku i zakończenie pracy
  - :w - zapisanie pliku
  - :w plik - zachowanie kopii w pliku
  - :q - zakończenie pracy
  - :q! - zakończenie pracy (zaniechanie zmian)
f) nakładka na linuxa ułatwiająca zarządzanie plikami i katalogami - Midnight Commander (mc)

g) uruchamianie i zamykanie systemu (shutdown, reboot, halt)
- shutdown - zamknięcie systemu (shutdown -t0 -r now restert systemu, shutdown -t0 -h now zatrzymanie systemu)
- reboot - restert systemu
- halt - zatrzymanie systemu

powrót